Menu
Waarom samenwerken vanuit data? Effectief en uitkomstgericht

Waarom samenwerken vanuit data? Effectief en uitkomstgericht

Hoe ziet de populatie in onze wijk er eigenlijk uit? Welke zorgvraag en ondersteuningsbehoefte zien we op ons afkomen? Hoe kunnen we data uit verschillende bronnen en organisaties met elkaar combineren? De vragen rondom het gebruik van (big) data in en rondom de gezondheidszorg nemen in rap tempo toe. Maar om welke data gaat het dan? Wat zijn relevante bronnen? Hoe kunnen we informatie interpreteren? En hoe maken we van data betekenisvolle informatie? Yvonne Jansen, programmamanager Data- en Informatiemanagement van Robuust vertelt over het nut, de kansen en de effectieve inzet van data in gezondheidsprogramma’s.

“Samenwerken om het samenwerken, doen we natuurlijk liever niet. Steeds meer komt de focus te liggen op het behalen van uitkomsten. Veelal gerelateerd aan Triple Aim: een betere gezondheid en hogere ervaren kwaliteit van zorg tegen lagere kosten. Door al in een vroegtijdig stadium van de samenwerking de juiste data te verzamelen en te analyseren, liefst ook de data van de partijen zelf, kun je inzicht krijgen in de populatie, diens subpopulaties en de bijbehorende vraagstukken. Op basis van die gegevens is het mogelijk om onderlinge samenwerking in te richten en strategische en operationele keuzes te maken. Data zijn een prachtig middel om dat te bereiken, maar zeker geen doel op zich.”

Data als basis voor samenwerking

“Als we op deze manier naar data kijken, kan data gebruikt worden als stuurinformatie en om de samenwerking in te richten. Het vormt een belangrijk onderdeel van het programmamanagement zoals wij die als Robuust leveren. Tegelijkertijd roept het natuurlijk vragen op. Welke producten en interventies zijn handig bij dataverzameling en het combineren van data? Maar ook meer procesmatig: in welke fase is het verstandig om met data aan de slag te gaan? Hoe gaan we om met het uitwisselen van gevoelige informatie? Zowel gericht op de privacy van de inwoner, als op de risico’s voor de organisaties die data met elkaar delen. Antwoorden op die vragen zijn in iedere situatie anders, maar met elkaar kunnen we deze zeker vinden.”

Populatiemanagement

Bij populatiemanagement is de organisatie van zorg en welzijn gericht op de behoeften van een specifieke groep mensen (de populatie). Bijvoorbeeld iedereen ingeschreven bij dezelfde huisarts, mensen met een bepaalde aandoening of inwoners van een wijk. Door het gebruik van data kun je een compleet inzicht krijgen in de vraagstukken binnen een populatie. Op basis van die gegevens kun je veel gerichter oplossingen bedenken om de populatie te ondersteunen.

Start met een regioverkenning

“Bij de start van een programma beginnen we vanuit Robuust bijvoorbeeld met een regioverkenning. Daarin combineren we data die beschikbaar zijn in algemene landelijke databases. Deze analyseren en bespreken we met de stuurgroep en op basis daarvan zoomen we in op een wijk of doelgroep. Daarbinnen onderscheiden we subpopulaties, bijvoorbeeld aan de hand van verschillende problematieken of de ernst daarvan. Vervolgens bekijken we samen met de partners wat het bestaande aanbod is voor de subpopulaties, of dat aanbod (voldoende) bekend is en of dat aansluit op de behoeften van de populatie. Antwoorden op die vragen geven onderbouwing aan de keuzes die de stuurgroep vervolgens kan maken voor interventies, projecten en verbeteringen binnen hun programma. Ook inwoners hebben een rol in deze fase. Want door met de doelgroep in gesprek te gaan, kun je nog veel beter zicht krijgen op hoe zij zorg en ondersteuning ervaren en waar knelpunten zitten in het huidige aanbod. Deze aanpak zorgt ervoor dat de start van een programma net wat langer duurt, je schiet tenslotte niet direct in praktische projecten. Het vergroot tegelijkertijd wel de kans dat hetgeen je gaat doen, bijdraagt aan datgeen je wilt veranderen.”

Lees nu: 'Vertragen om te versnellen' van programmamanager Yvette Couwenhoven over de inzet van data binnen het Zorgnetwerk Midden-Limburg-West.

Sturing op basis van risico’s

“Een andere manier van het gebruik van data is risicostratificatie. Daarbij deel je een populatie op in groepen op basis van het risico op het voordoen van ernstige gevolgen. Dat gaat op basis van medische uitkomsten, zoals het risico op doorverwijzing of het aantal ziekenhuisopnames. Aan de hand van data inventariseer je de kans op het verergeren van die risico’s. Vervolgens kun je de zorg anders inrichten. De zorgpaden die zijn ontwikkeld in het LOQS zijn daar een goed voorbeeld van. Zwangere vrouwen volgen het zorgpad dat op basis van een risico-inschatting het beste bij hen past.”

Meer weten over de Zorgpaden van het LOQS? Download de publicatie 'Betere zorg voor moeder en kind: de resultaten van 4 jaar het LOQS'

Geen ‘one size fits all oplossing’

“Data kunnen een belangrijk onderdeel zijn van effectieve samenwerking en dus van programmamanagement dat we inzetten om deze samenwerkingen te ondersteunen. Als programmamanager ligt dit onderwerp mij dan ook aan het hart. Niet de data op zich, maar wel het laten groeien van het besef dat, als je resultaat wilt bereiken, je vooraf goed moet nadenken over hoe je dat resultaat wilt bereiken en hoe je dit vervolgens het beste kan en moet borgen in goede monitoring. Robuust heeft de kennis en ervaring in huis om dit proces in goede banen te leiden, aan te jagen waar nodig en te ondersteunen binnen de programma’s. Daarbij hebben wij niet altijd dé oplossing; die bouwen we samen met de partijen in het veld. Natuurlijk trekken we hier samen in op. Immers, een ‘one size fits all oplossing’ bestaat niet. Dat geldt ook voor onze dienstverlening bij Robuust: ieder programma is anders en vraagt ook wat betreft data om een maatwerk aanpak.”

Landelijk aanbod kwetsbare ouderen

In opdracht van Robuust inventariseert een groep studenten van Hogeschool Zeeland de komende maanden welke interventies en integrale aanpakken er in Nederland worden ingezet voor ouderen in een kwetsbare positie. Bijvoorbeeld op het gebied van preventie of het verminderen van de mate van kwetsbaarheid. Daarnaast analyseren we vanuit Robuust in een aantal programma’s deze populatie op basis van data. Uiteindelijk leggen we beide analyses naast elkaar willen we bekijken of het aanbod aansluit op de behoeften van de populatie. Zo kunnen we de programma’s ook veel beter advies geven over welke stappen vervolgens wenselijk zijn.

Publicatiedatum: 9 maart 2018
Categorie: Data en monitoring, Populatiemanagement, Programmamanagement, Triple Aim
Terug